میرنیوز

ظرفیت مکتب فلسفی صدرالمتالهین در تمدن سازی نوین اسلامی

ظرفیت مکتب فلسفی صدرالمتالهین در تمدن سازی نوین اسلامی 2021-05-22T14:53:14+04:30

به گزارش خبرنگار مهر، حجت الاسلام حیدر همتی مدیر مؤسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا (ع) در یادداشتی که به مناسبت سالروز بزرگداشت ملاصدرا در اختیار خبرگزاری مهر قرار داده است به جایگاه عقلانیت در معرفت دینی تمدن ساز حضرت آیت الله خامنه‌ای اشاره می‌کند که متن یادداشت به شرح ذیل است:

از شاخص‌های فکری آیت الله خامنه‌ای اهتمام ایشان به روش عقلانی در گفتمان دینی است. عقلانیت در نگاه مقام معظم رهبری؛ استخراج نیروی خرد انسان و حاکم ساختن آن بر تفکرات و اعمال انسان است و نه محافظه کاری، مسامحه و تساهل. برای تشکیل مدینه فاضله و امت واحده اسلامی و تمدن بزرگ اسلام نیز؛ باید عقل را معیار و ملاک قرار داد و تقویت نیروی عقل و خرد در جامعه، نخستین کار در راستای تمدن سازی است.

از همین رو از دیدگاه مقام معظم رهبری، یکی از مشکلات بزرگ در میان مسلمانان، عدم به کارگیری عقل و خرد خدادادی است، امری که سبب شده، خسارت‌های مادی، معنوی، دنیوی و اخروی به بار آید و تشکیل امت بزرگ و واحد اسلامی، با اخلال مواجه شود.

ایشان دوری روحانیت غربی از عقلانیت و خردورزی را در دوره پیش از رنسانس، عامل اصلی پیدایش تمدن منحرف غربی دانسته‌اند هم چنین با اشاره به لزوم عقلانیت در امور اجرایی دین برخورد عقلانی را در مقابل برخورد با زور دانسته و کسانی را که در مسائل اخلاقی، دینی و عقیدتی به سرنیزه و زور تمسک می‌ورزند را از عقل سالم محروم دانسته‌اند با این بیان که «مقوله دین دولتی، دین بخشنامه‌ای و توصیه اخلاقی با زور سرنیزه، یک مقوله دیگر است.…آن کارها را نباید کرد و هیچ عاقلی نمی کند».

ایشان هم چنین حرکت آگاهانه بر پایه تعقل را در برابر اطاعت کورکورانه دانسته و اصل تعقل و تکامل عقلانی فرد جامعه را از کمالات انسانی وهم چنین یکی از اصول جامعه و نظام اسلامی‌ای می‌داند که ملت آن خواهان استقلال در زندگی هستند با این بیان که «اگر یک ملت می‌خواهد مستقل زندگی بکند و کسانی که مصالح او را نمی‌خواهند در کار او دخالت نکنند؛ باید قدرت اندیشه داشته باشد، باید بفهمد و بیاندیشد، تا بتواند تصمیم بگیرد. به علاوه، یک انسان و یک جامعه انسانی، در صورتی به کمال انسانی نائل خواهد شد که نیروی اندیشه‌ای را که خدا در نهاد انسان نهاده است بتواند استخراج کند و از آن بهره برداری نماید، لذا، اسلام به اطاعت کورکورانه مردم در ملت و نظام اسلامی قانع نیست، از مردم می‌خواهد تا بیاندیشند و مطالب و مسائل را خودشان بفهمند و حرکتی آگاهانه داشته باشند».

ظرفیت مکتب فلسفی صدرالمتالهین در تمدن سازی نوین اسلامی

ایشان، عقل معاش را بخش اصلی، حقیقی و نرم افزاری تمدن نوین اسلامی دانسته و در این باره می‌فرمایند: «تمدن نوین اسلامی در بخش اصلی، که همان متن زندگی است، چیزی است که در اصطلاح اسلامی به آن می‌گویند عقل معاش، که عرصه وسیعی است. در کتب حدیثیِ اصیل و مهم ما، ابوابی وجود دارد به نام «کتاب العشرة» آن کتاب العشرة درباره همین چیزهاست».

بی شک عقلانیت مفهومی اعم از روش فلسفی را در بردارد اما یکی از مصادیق آن را می‌توان روش فلسفی دانست اهتمام به عقلانیت و روش فلسفی در تحلیل معارف دینی از شاخصه‌های معرفت دینی اکثر متفکران انقلاب اسلامی می‌توان به شمار آورد هم چنان که برخی از جریان‌های احیاگر دینی از جمله سید جمال الدین اسدآبادی بر لزوم احیای نگاه عقلانی به معارف دینی تاکید داشته اند.

ملاّصدرا عرفان محی‌الدین را به زبان عقل فلسفی مدون کرد

امام خمینی در جواب به سوال «حَسَنَیْن هیکل» که از ایشان می‌پرسد چه اندیشه‌ها و اندیشمندانی بر شما تأثیرگذار بوده‌اند؟ می‌فرمایند: «در فلسفه: ملاّصدرا، از کتب اخبار: کافی، از فقه: جواهر» و نیز در دعوت گورباچف به اسلام، موضوع حکمت متعالیه صدرا و عرفان محی‌الدین را مطرح می‌کنند. آیت الله خامنه‌ای درباره جایگاه فلسفه صدرایی گفته اند: «فلسفه‌ی صدرایی - که خودِ او به حق آن را حکمت متعالیه نامیده- در هنگام پیدایشِ خود نقطه‌ی اوج فلسفه‌ی اسلامی تا زمان او، و ضربه‌ای قاطع بر حملات تخریبی‌مسلکان و فلسفه‌ستیزانِ دوران‌های میانه اسلامی بوده است، … در فلسفه او از فاخرترین عناصر معرفت یعنی عقل منطقی و شهود عرفانی و وَحی قرآنی در کنار هم بهره گرفته شده و در ترکیب شخصیت او تحقیق و تأمل برهانی و ذوق و مکاشفه عرفانی و تعبد و تدین و زهد و اُنس با کتاب و سنت با هم دخیل گشته…». و نیز می‌فرمایند: «امام «رضوان‌الله‌تعالی‌علیه» چکیده و زبده مکتب ملاصدرا است، نه فقط در زمینه‌ی فلسفی‌اش، در زمینه‌ی عرفانی هم همین‌جور است».

هم چنین آیت الله خامنه‌ای درباره ظرفیت مکتب فلسفی صدرالمتالهین در تمدن سازی نوین اسلامی می‌فرمایند: مکتب فلسفی صدرالمتالهین هم چون همه فلسفه‌ها در محدوده ملیت و جغرافیا نمی‌گنجد و متعلق به همه انسان‌ها و جامعه‌ها است، همواره همه بشریت به یک چارچوب و استخوان بندی متقن عقلانی برای فهم و تفسیر هستی نیازمندند هیچ فرهنگ و تمدنی بدون چنین پایه مستحکمی و قابل قبولی نمی‌تواند بشریت را به فلاح و استقامت و طمانینه روحی برساند و زندگی او را از هدفی متعالی برخوردار سازد و چنین است که به گمان ما فلسفه اسلامی به ویژه در اسلوب و محتوای حکمت صدرایی جای خالی خویش را در اندیشه انسان این روزگار می‌جوید و سرانجام آن را خواهد یافت و در آنجا برپا خواهد گشت.

گفته شده تأکید امام خمینی بر فلسفه ملاصدرا به جهت آن است که ملاّصدرا عرفان محی‌الدین را به زبان عقل فلسفی مدون کرد تا امکان تمدن‌سازی در آن بیشتر باشد.

منبع : خبرگزاری مهر


کلمات کلیدی :
اشتراک گذاری :

آخرین اخبار فرهنگی

ساعت سخنرانی تلویزیونی ۲۶ خرداد رهبر انقلاب تغییر کرد

 ساعت سخنرانی تلویزیونی ۲۶ خرداد رهبر انقلاب تغییر کرد
2021-06-14T16:05:09+04:30
در آستانه برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، میان‌دوره‌ای مجلس، خبرگان و شورای شهر و روستا رهبر معظم انقلاب اسلامی چهارشنبه ۲۶ خردادماه با مردم سخن خواهند گفت.

کالبدشکافی یک انیمیشن سمّی/ شلیک نتفلیکس به مغز کودکان

 کالبدشکافی یک انیمیشن سمّی/ شلیک نتفلیکس به مغز کودکان
2021-06-14T15:51:57+04:30
مسئله اینجا است که این فقط یک انیمیشن کودکانه و سرگرم‌کننده نیست، بلکه منظومه‌ای از کدها، پیام‌ها و القائات «خاص» و مخوف است که علی‌الاصول هیچ ربط...

اعطای گواهینامه درجه یک هنری به مرتضی امیری اسفندقه

 اعطای گواهینامه درجه یک هنری به مرتضی امیری اسفندقه
2021-06-14T15:11:58+04:30
دهقانکار در مراسم اعطای گواهینامه درجه یک هنری به مرتضی امیری اسفندقه گفت: اسفندقه قبل از گرفتن این گواهینامه، نشان درجه یک اخلاق را گرفته است.

شیطان چگونه در نطفه انسان شریک می‌شود؟

 شیطان چگونه در نطفه انسان شریک می‌شود؟
2021-06-14T15:11:58+04:30
شراکت شیطان اینگونه است که در نطفه انسان تأثیر دارد، به این صورت که برخی اموال و رفتارهای او سبب می‌شود شرک شیطان اتفاق بیفتد.

آیت‌الله قائم مقامی: امام راحل عدم حضور و مسامحه در انتخابات را گناه کبیره می‌دانست

 آیت‌الله قائم مقامی: امام راحل عدم حضور و مسامحه در انتخابات را گناه کبیره می‌دانست
2021-06-14T15:11:56+04:30
استاد حوزه علمیه قم گفت: اهالی مسجد و متدینین جامعه باید در این عرصه به صورت فعالانه شرکت و در کنار آن، آحاد جامعه را برای حضور حماسی پای صندوق‌های رأی دعوت...

سیر ترجمه های قرآن به زبان فارسی بررسی می شود

سیر ترجمه های قرآن به زبان فارسی بررسی می شود
2021-06-14T14:24:54+04:30
نشست سیر ترجمه های قرآن به زبان فارسی از سوی معاونت قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بررسی می شود.

«علیرضا بیژنی‌»درجایگاه نخست مسابقات بین‌المللی قرآن بنگلادش نشست

«علیرضا بیژنی‌»درجایگاه نخست مسابقات بین‌المللی قرآن بنگلادش نشست
2021-06-14T14:11:32+04:30
علیرضا بیژنی‌، نماینده ایران در مسابقات بین‌المللی قرآن کشور بنگلادش، موفق به کسب رتبه نخست شد.

نشست«نقش اهل سنت در مشارکت حداکثری انتخابات ۱۴۰۰» برگزار می شود

نشست«نقش اهل سنت در مشارکت حداکثری انتخابات ۱۴۰۰» برگزار می شود
2021-06-14T13:58:13+04:30
نشست «نقش اهل سنت در مشارکت حداکثری انتخابات ۱۴۰۰» به صورت مجازی و در قالب وبینار برگزار می شود.

هفتمین دوره طرح ملی رحله در ملایر برگزار می شود

هفتمین دوره طرح ملی رحله در ملایر برگزار می شود
2021-06-14T12:24:52+04:30
هفتمین دوره طرح ملی رحله در ملایر از سوی یکی از شعب موسسه بیت الاحزان برگزار بر گزار می شود.

اعلام برنامه‌های حرم شاهچراغ(س) ویژه دهه کرامت ۱۴۰۰/افتتاح انجمن خوشنویسی کاتبان وحی

اعلام برنامه‌های حرم شاهچراغ(س) ویژه دهه کرامت ۱۴۰۰/افتتاح انجمن خوشنویسی کاتبان وحی
2021-06-14T11:44:53+04:30
حجت‌الاسلام سلامی با اشاره به برنامه‌های آستان شاهچراغ(س) به مناسبت دهه کرامت، اجرای نمایش آیینی «امین ولایت» و افتتاح انجمن خوشنویسی کاتبان وحی را از جمله ا...

چهارپایه خوانی مداحان جوان به منظور دعوت مردم برای مشارکت حداکثری

چهارپایه خوانی مداحان جوان به منظور دعوت مردم برای مشارکت حداکثری
2021-06-14T11:44:53+04:30
جشن خیابانی دهه کرامت با چهارپایه خوانی میثم مطیعی و جمعی از مداحان جوان کشور به منظور دعوت مردم به حضور حداکثری در انتخابات ۱۴۰۰ برگزار می‌شود.

التزام عملی به دستورات دین از ویژگی های رییس جمهور اصلح است

التزام عملی به دستورات دین از ویژگی های رییس جمهور اصلح است
2021-06-14T11:44:52+04:30
تولیت مدرسه علمیه مروی التزام عملی به دستورات دین را از ویژگی های رییس جمهور اصلح برشمرد و گفت: انسان فاسق و فاسد شرعا نمی تواند زمامدار جامعه اسلامی باشد.

فتنه‌ای که شیعیان امام رضا (ع) را به چالش اعتقادی کشید / آگاهی امام از شبهۀ قلبی صحابه

 فتنه‌ای که شیعیان امام رضا (ع) را به چالش اعتقادی کشید / آگاهی امام از شبهۀ قلبی صحابه
2021-06-14T11:25:11+04:30
یکی از صحابۀ امام رضا علیه‌السلام می‌گوید پس از وفـات امام کـاظم علیه‌السلام، مردم در امر امامت تـوقف کـردند. نـزد امـام رضـا علیه‌السلام بـودم کـه آن را نه...

"یک مکان ساکت ۲" رکورد فروش را در هالیوود زد

 "یک مکان ساکت ۲" رکورد فروش را در هالیوود زد
2021-06-14T11:11:52+04:30
قسمت دوم فیلم ترسناک "یک مکان ساکت ۲" توانست رکورد فیلم گودزیلا در برابر کونگ را بزند و از مرز ۱۰۰ میلیون دلار در سینماهای آمریکا عبور کند.

حال احسان علیخانی رو به بهبود است/ "عصرجدید۳" زمستان ساخته می‌شود!

 حال احسان علیخانی رو به بهبود است/ "عصرجدید۳" زمستان ساخته می‌شود!
2021-06-14T11:11:52+04:30
احسان علیخانی چند روزی است که به کرونا مبتلا شده و الان دوران نقاهت را سپری می‌کند؛ قرار است در فصل زمستان فصل سوم "عصر جدید" با فضای نو ساخته شود.

اهل بیت(ع) برای حفظ عزت مومن نیازمند، مخفیانه کمک می کردند

اهل بیت(ع) برای حفظ عزت مومن نیازمند، مخفیانه کمک می کردند
2021-06-14T10:51:32+04:30
حجت الاسلام نوروزپور با اشاره به اهمیت شاد کردن قلب مومن گفت: اهل بیت(ع) برای حفظ عزت مومن نیازمند، مخفیانه کمک می کردند.

دختری که احمد آقا صدایش می‌کنند

 دختری که احمد آقا صدایش می‌کنند
2021-06-14T10:58:27+04:30
کتاب «دختر تبریز»، مسیر جست‌وجوگری، صیرورت(شدن) و هویت‌یابی همان آدم عادی را تا تبدیل به انسان انقلاب اسلامی به‌خوبی نشان داده است.

موزه حمید سبزواری ساخته نشده، تخریب شد

 موزه حمید سبزواری ساخته نشده، تخریب شد
2021-06-14T10:58:27+04:30
موزه‌ای که قرار بود به نام زنده‌یاد حمید سبزواری، پدر شعر انقلاب، در زادگاهش راه‌اندازی شود، پس از ۵ سال همچنان بلاتکلیف و بخشی از دیوار آن نیز دچار ریزش شد...

کم‌لطفی‌ها به توزیع رمان «دختر ماه» / سختی‌های نوشتن از قهرمانان دینی

 کم‌لطفی‌ها به توزیع رمان «دختر ماه» / سختی‌های نوشتن از قهرمانان دینی
2021-06-14T10:58:27+04:30
سارا عرفانی نویسنده رمان »دختر ماه» زندگی‌نامه داستانی حضرت معصومه با اشاره به سختی‌های نوشتن از قهرمان‌های دینی از کم‌لطفی نهادهای دولتی و حکومتی...

دهه کرامت فرصتی برای تعمیق تبلیغات اسلامی برای نسل جوان است

دهه کرامت فرصتی برای تعمیق تبلیغات اسلامی برای نسل جوان است
2021-06-14T10:24:52+04:30
حسن بلخاری گفت:دهه کرامت بهترین فرصت برای تعمیق نظام تبلیغات در اندیشه اسلامی برای این قشر به شمار می‌رود.

دهه کرامت بهترین فرصت برای تعمیق و تبلیغ نظام اسلامی برای جوانان

دهه کرامت بهترین فرصت برای تعمیق و تبلیغ نظام اسلامی برای جوانان
2021-06-14T09:44:52+04:30
حسن بلخاری، با اشاره به اینکه باید با زبان گویا در راستای تعمیق مفاهیم دینی برای نسل جوان تلاش کنیم، افزود: دهه کرامت بهترین فرصت برای تبلیغ نظام اسلامی برای...

برنامه‌های مجمع جهانی اهل بیت(ع) در ۵۰ شهر و کشور جهان

برنامه‌های مجمع جهانی اهل بیت(ع) در ۵۰ شهر و کشور جهان
2021-06-14T09:04:53+04:30
حجت‌الاسلام معینیان گفت: مجمع جهانی اهل بیت(ع) با بیش از سه هزار مبلغ بومی، ۱۰۰ مجمع عمومی و مرکزی در ۵۰ شهر و کشور در دهه کرامت فعالیت می‌کند.

مسابقه «لحظه دیدار» ویژه عکاسی از اماکن متبرکه برگزار شد

مسابقه «لحظه دیدار» ویژه عکاسی از اماکن متبرکه برگزار شد
2021-06-14T08:51:32+04:30
مرحله داوری مسابقه «لحظه دیدار» ویژه عکاسی از اماکن متبرکه در نگارخانه کلک خیال فرهنگسرای اخلاق برگزار شد.

پخش روزانه برنامه «صراط» با محوریت انتخابات از منظر معارف قرآنی

پخش روزانه برنامه «صراط» با محوریت انتخابات از منظر معارف قرآنی
2021-06-14T08:38:12+04:30
برنامه صراط با موضوع انتخابات از منظر معارف قرآنی همه روزه در آستانه سیزدهمین انتخابات ریاست جمهوری و شوراها روی آنتن شبکه قرآن و معارف سیما می‌رود.

مهربانی: در انواع کارهای هنری، تئاتر بیشترین قدرت را در تأثیر بر مخاطب دارد

 مهربانی: در انواع کارهای هنری، تئاتر بیشترین قدرت را در تأثیر بر مخاطب دارد
2021-06-13T19:31:54+04:30
بازیگر نمایش «شب/خارجی/یرما» و مجری تلویزیون معتقد است تئاتر، در بین کارهای هنری، به جهت برخورد مستقیم با مخاطب، می‌تواند بالاترین تأثیر را بر آن ...

تئاتر دانشجویی از خوی جنگنده‌اش تهی شده است/ دولت دخالت می‌کند

 تئاتر دانشجویی از خوی جنگنده‌اش تهی شده است/ دولت دخالت می‌کند
2021-06-13T19:31:54+04:30
چهارمین نشست از سلسله نشست‌های بندباز با بررسی اوضاع جشنواره تئاتر دانشجویی برگزار شد و بر عدم دخالت دولت در تئاتر دانشجویی تأکید کرد.

۲ کتاب جدید از رهنمودهای انتخاباتی آیت‌الله خامنه‌ای/ معیارهای سیاستمدار طراز انقلاب اسلامی + گزارش تصویری

 ۲ کتاب جدید از رهنمودهای انتخاباتی آیت‌الله خامنه‌ای/ معیارهای سیاستمدار طراز انقلاب اسلامی + گزارش تصویری
2021-06-13T15:58:37+04:30
کتاب‌های «رجل سیاسی» و «دولت جوان حزب‌اللهی» به‌تازگی منتشر شده است و شاخص‌های سیاستمدار طراز انقلاب اسلامی را معرفی می‌کند.

نگار عابدی: نگران بودم مخاطب مرا جدّی نگیرد/ سر صحنه "دودکش۲"ام

 نگار عابدی: نگران بودم مخاطب مرا جدّی نگیرد/ سر صحنه "دودکش۲"ام
2021-06-13T15:45:17+04:30
جالب است در سریال "تعبیر وارونه یک رؤیا" نگران این بودم که مبادا به‌خاطر بازی در مجموعه‌های طنز، مخاطبان مرا در قالب نقش جدّی نپذیرند.

آغاز ثبت نام آزمون سراسری مؤسسه کشوری مهد قرآن

آغاز ثبت نام آزمون سراسری مؤسسه کشوری مهد قرآن
2021-06-13T15:24:56+04:30
ثبت نام برای حضور در سیزدهمین دوره آزمون سراسری حفظ کل قرآن همراه با ترجمه و تدبر “ترنم وحی” ویژه قرآن آموزان عضو مؤسسه کشوری مهد قرآن از سراسر کشور از امروز...

روایت تکان‌دهنده عکاس خبری ربوده شده از تحمل ۲۱ ضربه چاقو و از دست دادن ۲۰۰ میلیون تجهیزات/ ادوات دفاعی برای عکاسان لازم است

 روایت تکان‌دهنده عکاس خبری ربوده شده از تحمل ۲۱ ضربه چاقو و از دست دادن ۲۰۰ میلیون تجهیزات/ ادوات دفاعی برای عکاسان لازم است
2021-06-13T15:31:55+04:30
ماجرای وحشتناکی که برای محمد دلکش رخ داد، منجر به چاقو خوردن او و دزدیده شدن تمام تجهیزات عکاسی او شد.
X فیلم جدید کلیپ جدید دانلود فیلم و سریال تبلیغات شما (پیام به تلگرام)