میرنیوز

چگونه «مصلحت» یک گام به پیش‌ و دو گام به عقب است

 چگونه «مصلحت» یک گام به پیش‌ و دو گام به عقب است 2021-01-31T11:11:34+03:30

به گزارش گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، حمیدرضا بوالی، طی یادداشتی در روزنامه «فرهیختگان» نوشت: 1_ همه آنچه فیلمی به نام «مصلحت» را به فیلمی بی‌کارکرد در سینمای اجتماعی امروز ایران بدل می‌کند؛ تبدیل یک چالش دیرپا و سهمگین به نام مصلحت‌‌شناسی به یک توطئه گروهی با وجوه دراماتیک سینمایی است. اگرچه فیلم حسین دارابی در ابتدا به ما گوشزد می‌کند که مصلحت‌شناسی؛ موجبات ذبح عدالت و حقیقت را به وجود می‌آورد؛ اما بلافاصله یادآور می‌شود که اولا این مصلحت‌شناسی بر اثر سوءتفاهم در شناخت مصلحت رخ می‌دهد؛ علاوه‌بر آن هیچ‌گاه تبدیل به یک رویه، حتی میان کوچک‌ترین بخش سیستم نشده است و مهم‌تر از آن علی‌رغم سروصداهای اولیه فیلم در‌واقع با ‌انگیزه‌هایی جز حفظ جمهوری اسلامی (اصلی‌ترین‌انگیزه مصلحت‌شناسان روزگار پس از انقلاب) صورت می‌گیرد.

نظاره توطئه چند آدم عقده‌ای که در پی انتقام‌گیری طبقاتی از چند بی‌گناه دست کوتاه‌شده از همه‌جا هستند و یک روحانی میان‌زده را تحت‌فشار قرار می‌دهند که بعدا مشکلی برایشان به وجود نیاید کارکردی جز تماشای یک تفریح سینمایی آن هم با انواع و اقسام حفره‌های سینمایی ندارد و از این نظر اگرچه مصلحت با طرح خام موضوع ترجیح مصلحت بر حقیقت؛ به یک واقعیت وجودی اشاره دارد که به‌شدت رایج و مطرح است؛ اما در پردازش همان واقعیت وجودی رویه منحرفانه‌ای انتخاب می‌کند که در واقع وجود همان واقعیت را نیز تحت‌تاثیر قرار می‌دهد: اگرچه شنیده‌اید که در تاریخ انقلاب مصلحت‌شناسی ترجیح‌داده شده بر حقیقت؛ چه ضربه‌هایی به عدالت و اصل نظام زده‌اند اما این مصلحت‌شناسی‌ها در‌واقع آنچنان هم مصلحت‌شناسی نبوده‌اند؛ مصلحت‌شناسی هیچ‌وقت به فاجعه تبدیل نمی‌شود بلکه‌ انگیزه‌های دیگری از آن سوءاستفاده می‌کنند. همان سوءاستفاده از مصلحت‌شناسی هم تازه هنوز پا نگرفته خنثی می‌شود.

و به همین راحتی است که اصل موضوع مورداشاره فیلم؛ آلوده به انواع و اقسام پیچش‌های محتوایی و داستانی منحرفانه از کارکرد باز می‌ماند.

2 _ آنچه مصلحت‌شناسی را تبدیل به یک واقعیت موجودی غیرقابل‌انکار در تاریخ زیست بشر می‌کند؛ ظرافت سخت درگیرکننده ذهنی آن است. در‌واقع ذات مصلحت‌شناسی با دوگانه‌ای غیرقابل‌انتخاب همراه است که انتخاب هر طرف آن؛ عواقب ذهنی غیرقابل‌پذیرشی دارد. فیلم مصلحت از این ظرافت خالی است و این‌گونه مصلحت را از ذات و جوهره اصلی‌اش خالی کرده است. چنین فیلمی مستلزم نزدیکی بیش‌ازحد به کاراکترهای تصمیم‌گیرنده و نمایش ذهنیت آشفته و درگیرشده است. این وجه از نمایش مصلحت به‌شدت مهم است و تنها در این صورت است که ما متوجه می‌شویم مصلحت‌شناسی چگونه می‌تواند به چشم بستن روی حقیقت ساکت بماند و چگونه می‌تواند از یک انقلابی، دیوی بی‌رحم بسازد که هر کار و هر رفتاری از او بر می‌آید. این غیبت سویه‌های درگیرکننده ذهنی مصلحت‌اندیشان در فیلم مصلحت گناهی نابخشودنی است که هم فیلم را به لحاظ فنی زمین زده است و هم اینکه تاثیرگذاری طرح ایده مصلحت در جامعه کنونی ایران را به کلی معیوب می‌سازد و مخاطب را متوجه ابعاد انسانی پدیده نمی‌کند. طبیعی است به هر میزان که فیلم در روشن‌سازی ابعاد انسانی پدیده ضعیف عمل کند، در گسترش ابعاد اجتماعی ماجرا نیز ناتوان خواهد ماند. همان اتفاقی که در فیلم رخ می‌دهد. می‌گذریم از اینکه فیلم یکی از ملتهب‌ترین دوره‌های تاریخ ایران را انتخاب کرده است و در فیلم خبری از التهاب جز پیگیری روند داستانی فیلم نیست.

3 _ مگر «کلید اسرار»1 است و آن منطق نخ‌نمای عوامانه بی‌فایده که آیت‌الله مشکاتیان بلافاصله نتیجه شیرین پافشاری بر حق را دریافت می‌کند؟ این فهم دینی و مهم‌تر از آن اجتماعی ناقص و معیوب انتهایی فیلم؛ به‌شدت ناامیدکننده است و درجه کیفی فیلم را به‌شدت پایین می‌آورد. گذشته از ساده‌انگارانه بودن این تلقی از رفتار و نتیجه عینی و بلافصل آن، فیلم مصلحت در پایان قصه تیر آخر را بر کارکرد اجتماعی ممکن آن می‌‌زند: همه‌چیز شیرین می‌شود. مصلحت‌اندیشی ترجیح داده شده بر حقیقت به‌زودی سرکوب می‌شود و خاطیان بلافاصله کت‌بسته روانه پیشگاه عدالت می‌شوند و قهرمان داستان بر صدر می‌ایستد و سازندگان به این غلظت از شیرینی هم بسنده نمی‌کنند. تصمیم ظاهرا راحت آیت‌الله در پافشاری بر عدالت خیلی زود توسط فرشته بخشش پاسخ می‌گیرد و همه‌چیز خوش و خرم به اتمام می‌رسد. ماجرایی که در تاریخ چهل و اندی ساله انقلاب؛ آنطور که همه می‌دانیم تا چه اندازه موجبات انحراف انقلاب شده است نیاز به تلخی آزاردهنده‌ای دارد که رسیدگی به آن را در ذهنیت فرد و جامعه جا بیندازد اما با مصلحت این رسیدگی به تعویق می‌افتد. تا شاید روزگاری دیگر؛ کسی دیگر جرات کند و فیلمی درباره مصلحت بسازد؛ آنگاه او برای کسانی که مصلحت را دیده‌اند از دو گام عقب‌تر آغاز کند.

پی‌نوشت:
1- کلید اسرار سریالی ترکیه‌ای بود که انحراف مشخصی در بازنمایی دین در عرصه نمایش به حساب می‌آمد. در کلید اسرار هر کسی کار نیکی می‌کرد بلافاصله در همین دنیا پاداشش را می‌دید و هرکس کار بدی انجام می‌داد نیز به همان صورت عقاب می‌شد. این فهم مکانیکی از پاداش و عقاب علاوه‌بر اینکه اساسا فلسفه وجود دنیایی دیگر را زیرسوال می‌برد؛ به‌شدت ساده‌لوحانه بود و انتظار بچه‌گانه‌ای در مخاطبانش ایجاد می‌کرد. همه آدم خوب‌ها باید خوشبخت و ثروتمند می‌شدند و همه آدم بدها بدبخت و فقیر. نمایش کلیداسراری بعدا به اصطلاحی در فیلم‌ها و سریال‌های ایرانی بدل شد و نمونه‌هایی مثل «شاید برای شما هم اتفاق بیفتد» هم با تبعیت از منطق آن تولید شد.

اخبار گروه سایر رسانه‌ها صرفا بازنشر اخبار سایت‌ها و خبرگزاری‌هاست و خبرگزاری تسنیم هیچ مسئولیتی در قبال آن ندارد.

انتهای پیام/

بازگشت به صفحه رسانه‌‌ها

منبع : خبرگزاری تسنیم


کلمات کلیدی :
اشتراک گذاری :

آخرین اخبار رسانه

ورود رئیس قوه قضاییه به تخلفات بورسی؛ مدیران متخلف بازار سرمایه از گذشته تا به امروز سلب مسئولیت می‌شوند؟

 ورود رئیس قوه قضاییه به تخلفات بورسی؛ مدیران متخلف بازار سرمایه از گذشته تا به امروز سلب مسئولیت می‌شوند؟
2021-12-07T15:11:06+03:30
خواسته سهامداران از رئیس قوه قضائیه این است که دایره رسیدگی به تخلفات بورسی را به یک سال و نیم گذشته محدود نکنند و به ماجرای آکنتور که در زمان مسئولیت فطانت...

۶۵ درصد مشاغل پول‌ساز مالیات نمی‌دهند

 ۶۵ درصد مشاغل پول‌ساز مالیات نمی‌دهند
2021-12-07T14:44:30+03:30
در ۸ ماهه امسال حقوق‌بگیران بخش دولتی و خصوصی ۲۳ هزار میلیارد تومان مالیات داده‌اند اما ۱۰۱ هزار پزشک، دندانپزشک و مشاور خانواده از پرداخت مالیات فرار کرده‌...

بازی دلالان با قیمت لاستیک

 بازی دلالان با قیمت لاستیک
2021-12-07T14:44:30+03:30
دبیر کانون انجمن‌های صنفی کامیونداران گفت: قیمت لاستیک برای کامیون‌داران همچنان افزایش یافته و می‌یابد و در این میان دستگاه‌های متولی نظارتی بر این روند نمی...

اینفوگرافیک | ایرانیان سال ۹۸ هشت میلیارد دلارپوشاک خریدند

 اینفوگرافیک | ایرانیان سال ۹۸ هشت میلیارد دلارپوشاک خریدند
2021-12-06T08:12:48+03:30
تولیدکنندگان پوشاک با گلایه از حجم بالای قاچاق پوشاک استوک در سطح بازار معتقدند تولید نخ نیز در کشور با بحران مواجه است و به زودی صنعت پوشاک را دچار چالش می...

اینفوگرافیک | ایرانیان سال ۹۸ هشت میلیارد دلارپوشاک خریدند

  اینفوگرافیک | ایرانیان سال ۹۸ هشت میلیارد دلارپوشاک خریدند
2021-12-05T13:05:58+03:30
تولیدکنندگان پوشاک با گلایه از حجم بالای قاچاق پوشاک استوک در سطح بازار معتقدند تولید نخ نیز در کشور با بحران مواجه است و به زودی صنعت پوشاک را دچار چالش می...

خسارت ۲۲ هزار میلیاردی کرونا به گردشگری

 خسارت ۲۲ هزار میلیاردی کرونا به گردشگری
2021-12-04T10:59:13+03:30
از سه‌ماه گذشته که صنعت گردشگری فعالیت خود را مجددا آغاز کرده‌، حجم کمی از گردشگران برای اقامت خود بوم‌گردی‌ها را انتخاب کرده‌اند. علت اصلی این امر نیز کاهش...

۱۰۰ روز با رئیسی به روایت آمار

 ۱۰۰ روز با رئیسی به روایت آمار
2021-12-04T10:46:01+03:30
تعداد مسئولانی که در این ۱۰۰روز از سمت‌های خود برکنار شدند قابل بررسی است. با اینکه نمی‌توان تعداد آنان را زیاد ارزیابی کرد، ولی می‌توان گفت تعدادشان چندان ...

اینفوگرافیک | افزایش ۱۳۰ درصدی اجاره‌ خانه ظرف ۲ سال گذشته

 اینفوگرافیک | افزایش ۱۳۰ درصدی اجاره‌ خانه ظرف ۲ سال گذشته
2021-12-01T11:19:15+03:30
جدیدترین گزارش بانک مرکزی از بازار مسکن نشان می‌دهد نرخ اجاره‌بهای مسکن در کشور طی آبان ۱۴۰۰ در مقایسه با آبان ۹۸ بالغ بر ۱۳۸ درصد افزایش یافته است.

اورژانس چند بالگرد دارد؟

 اورژانس چند بالگرد دارد؟
2021-12-01T10:25:59+03:30
رییس سازمان اورژانس کشور به بیان توضیحاتی در خصوص بالگرد‌های این سازمان پرداخت.

شیوع طلاق در افراد بالای ۵۰ سال در یک دهه گذشته با ازدواج فرزندان

 شیوع طلاق در افراد بالای ۵۰ سال در یک دهه گذشته با ازدواج فرزندان
2021-12-01T09:59:24+03:30
یک روانشناس گفت: نرخ طلاق در افراد بالای ۵۰ سال دو برابر و در افراد بالای ۶۵ سال سه برابر شده است.

حذف ارز دولتی قیمت دارو را ۴ برابر می‌کند

 حذف ارز دولتی قیمت دارو را ۴ برابر می‌کند
2021-12-01T09:59:24+03:30
اگر ارز ۴۲۰۰ تومانی دارو و مواد اولیه آن حذف شود رقم فرانشیز به قدری بالا خواهد بود که انگار مردم دارو را به صورت آزاد تهیه می‌کنند و بیمه‌ای وجود ندارد.

معلم فداکاری که با کمر شکسته سر کلاس می‌رفت!

 معلم فداکاری که با کمر شکسته سر کلاس می‌رفت!
2021-11-30T13:39:24+03:30
گفت‌وگو با معلم بروجردی که عکسش از تدریس با کمر شکسته و خوابیده جلوی کلاس خبرساز شد.

سقوط ۹۰ درصدی صادرات فرش

 سقوط ۹۰ درصدی صادرات فرش
2021-11-28T11:05:55+03:30
براساس آمارهای گمرک ایران، رقم صادرات فرش دستباف ایران در سال۱۳۷۸ حدود ۶۹۰میلیون دلار بوده است. نکته جالب‌توجه اینکه در همان سال کل صادرات غیرنفتی ایران که ...

سنگ اندازی در روند ساخت مسکن برای مردم

 سنگ اندازی در روند ساخت مسکن برای مردم
2021-11-27T14:32:35+03:30
برخی افراد خاص در سازمان نظام مهندسی استان تهران( که برخی رد صلاحیت شده و برخی نیز تایید شدند) در دو هفته اخیر با عدم حضور در سه جلسه پیاپی هئیت مدیره مانع ...

سبقت تاریخی قیمت تراکتور از درآمد کشاورزان

 سبقت تاریخی قیمت تراکتور از درآمد کشاورزان
2021-11-27T14:19:14+03:30
بررسی‌ها نشان می‌دهد تراکتورسازان طی یک‌سال اخیر سه بار یعنی در اواسط مهرماه ۱۳۹۹، اوایل فروردین امسال و روزهای اخیر اقدام به افزایش قیمت محصولات خود کرده‌ا...

جولان نابازیگرهایی که نقش‌های اصلی را می‌قاپند

 جولان نابازیگرهایی که نقش‌های اصلی را می‌قاپند
2021-11-24T10:09:12+03:30
پنج فیلم و سریالی که این روز‌ها در حال پخش است، با بازی ستارگان موسیقی پاپ تولید شده، ستارگانی که اکثر آن‌ها نشان دادند استعدادی در بازیگری ندارند و بهتر اس...

گروگانگیری اسپانسرها؟

 گروگانگیری اسپانسرها؟
2021-11-24T09:55:52+03:30
درصد بسیار اندکی از کسانی که تهیه‌کننده یا سرمایه‌گذار هستند، فقط به‌دلیل علاقه شخصی خود به یک بازیگر، یکی از شروط ساخت اثر را حضور آن بازیگر عنوان کرده یا ...

لباس قاچاق بنگلادشی بر تن ایرانی‌ها دوخته می‌شود!

 لباس قاچاق بنگلادشی بر تن ایرانی‌ها دوخته می‌شود!
2021-11-23T10:55:53+03:30
لباس‌های بنگلادشی ماه‌هاست که در دستفروشی‌ها و فروشگاه‌های پایتخت و سایر شهرستان‌ها خودنمایی می‌کند. اتحادیه تولیدکنندگان و فروشندگان پوشاک نیز در یک ماه اخ...

جاسوس زن چطور در دل سریال سرجوخه جا باز می کند؟

 جاسوس زن چطور در دل سریال سرجوخه جا باز می کند؟
2021-11-22T20:55:52+03:30
سریال «سرجوخه» به مثابه کلاسِ درسی است که تلاش دارد تکنیک و تاکتیک‌های سرویس‌های اطلاعاتی بیگانه را برای آحاد مردم بیان کند تا از این طریق جامعه ر...

مصیبت‌های کرونا برای کارگردان «روزگار جوانی»

 مصیبت‌های کرونا برای کارگردان «روزگار جوانی»
2021-11-22T10:29:12+03:30
«پاییز سال گذشته در بحبوحه‌ی کرونا ساخت «روزگار جوانی» را شروع کردیم. متاسفانه دو ـ سه نفر از بچه‌های ما به این بیماری دچار شدند. خود من کرون...

اصفهان بیست وپنجم در بارندگی، سوم در صنایع آب بر

 اصفهان بیست وپنجم در بارندگی، سوم در صنایع آب بر
2021-11-21T10:22:39+03:30
استان اصفهان با اینکه طی ۵۲ سال اخیر کم‌بارش‌تر از ۲۴ استان کشور بوده، اما بیشترین و بالاترین بارگذاری صنایع، سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی در این استان انجام ...

گران‌‌فروش‌های بازنده

 گران‌‌فروش‌های بازنده
2021-11-21T10:22:39+03:30
شاید اگر نسبت تعداد سریال‌های ناموفق به موفق نصف به نصف هم بودند، باز می‌شد از عملکرد پلتفرم‌ها دفاع کرد اما این خروجی تا اینجای سال یک شکست مطلق برای آنهاست.

صعود درآمدهای مالیاتی

 صعود درآمدهای مالیاتی
2021-11-20T10:02:35+03:30
آخرین گزارش‌های منتشر شده نشان می‌دهد درآمد‌های مالیاتی دولت در شش‌ماه نخست سال۱۴۰۰ نسبت به مدت مشابه سال قبل با افزایش ۶۲/۵ درصدی همراه شده است.

دولت‌ها سالانه ۵۰۰ میلیون بشکه انرژی هدر می‌دهند

 دولت‌ها سالانه ۵۰۰ میلیون بشکه انرژی هدر می‌دهند
2021-11-17T10:22:31+03:30
سازوکار مدیریت انرژی شامل یک بسته جامع سیاست قیمتی و غیرقیمتی در کوتاه‌مدت و بلندمدت باید باشد. بهینه‌سازی مصرف در سایر صنایع عمده ازجمله سیمان و فولاد و دی...

شناسایی زوجین نابارور فاقد بیمه درمانی / جزییات پوشش ۹۰ درصدی هزینه درمان نازایی

 شناسایی زوجین نابارور فاقد بیمه درمانی / جزییات پوشش ۹۰ درصدی هزینه درمان نازایی
2021-11-16T12:09:14+03:30
معاون بیمه و خدمات سلامت سازمان بیمه سلامت ایران، گفت: طبق تفاهم نامه‌ای که با معاونت درمان منعقد خواهد شد، پوشش خدمات ناباروری ‌که تاکنون ستاره بودند از جم...

آیا امکان فروش سهام عدالت وجود دارد؟

 آیا امکان فروش سهام عدالت وجود دارد؟
2021-11-16T11:15:49+03:30
هرچند از نظر قانونی فروش سهام عدالت امکان پذیر است اما از آنجایی که بازار سرمایه در شرایط نوسانی و ریزشی به سر می‌برد، سهام عدالت نیز مانند سایر سهم ها متقا...

خلق پول تورم‌زا در دولت رئیسی ۹۵درصد کاهش یافت

 خلق پول تورم‌زا در دولت رئیسی ۹۵درصد کاهش یافت
2021-11-15T10:15:53+03:30
دولت حسن روحانی به تصور دستیابی به درآمد‌های ارزی هنگفت ناشی از رفع محدودیت‌های تحریمی هم از اصلاحات اقتصادی که باید در ابتدای دهه ۹۰ اعمال می‌شد، چشم‌پوشی ...

طلب کالدرون با تسهیلات اشتغالزایی محرومان پرداخت شد!

 طلب کالدرون با تسهیلات اشتغالزایی محرومان پرداخت شد!
2021-11-15T10:02:30+03:30
طبق اسناد رسیده طلب گابریل کالدرون از باشگاه پرسپولیس که منجر به بسته شدن پنجره نقل و انتقالاتی قرمز‌ها شده بود در یک اقدام غیرقانونی با تسهیلات ۲۲ میلیارد ...

نوآوری‌های ایران در دفاع مقدس؛ از بولدوزر کنترل از راه دور تا لندکروز شنی‌دار

 نوآوری‌های ایران در دفاع مقدس؛ از بولدوزر کنترل از راه دور تا لندکروز شنی‌دار
2021-11-14T11:02:27+03:30
دفاع مقدس همواره در دل خود نوآوری‌هایی به همراه داشته است که شاید بسیاری با آن آشنا نباشند.

پزشک کافیست؟

 پزشک کافیست؟
2021-11-14T10:49:13+03:30
زمانی که می‌خواهیم به مساله کمبود پزشک بپردازیم باید ابعاد مختلف آن را درنظر داشته باشیم. اولین معظلی که در بررسی‌ها وجود دارد، این است که هیچ آماری از تعدا...
X فیلم جدید دانلود فیلم و سریال تبلیغات شما (پیام به تلگرام)