میرنیوز

نقش سکوت خواص در شکل گیری حادثه عاشورا / مسئولیت اول نهی از منکر، متوجه فرهیختگان جامعه است

نقش سکوت خواص در شکل گیری حادثه عاشورا / مسئولیت اول نهی از منکر، متوجه فرهیختگان جامعه است 2022-09-13T09:42:51+04:30

خبرگزاری مهر - گروه دین و اندیشه: امام حسین (ع)، یک یا دو سال قبل از مرگ معاویه بن ابوسفیان، در منا خطبه‌ای علیه انحرافات خلافت بنی‌امیه ایراد کرد. اهمیت این خطبه در آن بود که در منا و در ایام حج و دوران خلافت معاویه ایراد شد. برخی تحلیل‌گران این خطبه را که در حضور صحابه و تابعان ایراد شده، نشانه برنامه امام حسین (ع) برای قیام کربلا می‌دانند. بخش اول خطبه را سلیم بن قیس هلالی در کتابش و بخش دوم و سوم را حسن بن شعبه حرانی در تحف العقول نقل کرده‌اند. خطبه امام حسین در منا به چند محور تقسیم می‌شود که شامل فضائل امام علی (ع) و اهل بیت (ع) و بیان آیات و روایاتی که در شأن، منزلت و فضیلت اهل‌بیت، مخصوصاً امام علی (ع) نازل و بیان شده است؛ از جمله سد ابواب، واقعه غدیر خم، مباهله، فتح خیبر به‌دست امام علی (ع) و حدیث ثقلین، همچنین دعوت به امر به معروف و نهی از منکر و تاکید بر اهمیت این وظیفه اسلامی و دیگر یادآوری وظیفه علما و لزوم قیام آنان در مقابل ستمگران و مفاسد، و نیز گوشزد کردن مضرات سکوت عالمان در مقابل زورگویان و آثار زیانبار و خطرناک سهل‌انگاری آنان از انجام این وظیفه بزرگ الهی.

یکی از نکات مهم در این خطبه شریفه، قبل از بیان محتوای آن، انتخاب زمان حساس و مکان مناسب و دعوت از شخصیت‌های اسلامی و شرکت دادن زنان و مردان نخبه بنی‌هاشم و اصحاب مهاجر و انصار رسول خدا است که دویست نفر از حضار مجلس را کسانی تشکیل می‌دادند که افتخار صحابه بودن و درک فیض حضور پیامبر (ص) را داشتند و بیش از هشتصد نفر دیگر نیز از فرزندان صحابه (تابعین) بودند. امام حسین (ع) با این تدبیر و با توجه به امکانات آن روز، در میان حاضران موج و حرکتی ایجاد کرد تا حاضران پیام او را در بازگشت به سرزمین‌های‌شان به دیگران منتقل کنند و زمینه بیداری آنان را فراهم آورند. آن‌چه پیش رو دارید قسمت پنجم از شرح خطبه منا است که توسط حجت الاسلام والمسلمین سید محمدباقر علم الهدی شرح داده شده است:

نقش سکوت خواص در شکل گیری حادثه عاشورا

گفته شد سال ۵۸ هجری قمری قبل از مرگ معاویه وجود مقدس امام حسین (ع) در خطبه‌ای که در منا ایراد کردند در مقام تبیین حکومت طاغوت و افشاگری امت معاویه برآمدند و در حضور نزدیک به ۲۰۰ نفر از صحابه و ۷۰۰ نفر از تابعین مبانی فکری و اندیشه‌ای خودشان را برای تاریخ به یادگار گذاشتند و نوع تفکر و تعاملات خودشان را بیان داشتند.

در ادامه شرح خطبه منا که امام حسین بیان فرمودند چنین آمده امام حسین (ع) در منا در گام اول روشنگران افکار را مورد خطاب خودشان قرار دادند و فرمودند ای مردم از پند و اندرزی که پروردگار عالم به اولیای خودش داده است و سبک زندگی علمای یهود را به یاد اولیای خود آورده است، عبرت بگیرید. چرا که در قرآن کریم آمده عالمان دینی یهود مردمان را از گفتار گناه آلود و گناه آمیز باز نداشتند و از رحمت الهی دور شدند تا جایی که قرآن کریم می‌فرماید آنها بسیار زشت عمل کردند.

خدا بر آن عالمان و دانشمندان از یهود از این جهت عیب و ایراد گرفت که از ظالمانی که در میان شأن بودند و کارهای زشت و فساد انجام می‌دادند به خاطر چشمداشت به امکانات و ثروتی که در اختیار آنان بود و یا از ترس قدرت آنان هرگز انسان‌های زشت کردار را از کارهای خود باز نمی‌داشتند و امر به معروف و نهی از منکر نمی‌کردند. در حالی که خداوند می‌فرماید هرگز از مردم بیم نداشته باشید و از آنها نترسید. بلکه از من بترسید و پروا کنید.

اینجا ما به وضوح می‌بینیم جامعه پیرامونی امام حسین (ع) که قبلاً توسط معاویه، امور فرهنگی آن جامعه مدیریت شده بود، به شدت رو به انحطاط گذاشته شده و حقیقتاً در آن جامعه‌ای که پیامبر، امیرمؤمنان را به عنوان جانشین معرفی می‌کند، بعد از سپری شدن چند دهه کار جانشین به ظاهر رسول خدا یعنی معاویه به جایی می‌رسد که به دسته‌ای از انسان‌های مزدور پول می‌دهد تا امیرمؤمنان را بر فراز منبرها لعن و نفرین کنند. این بیانگر عمق سقوط جامعه آن زمانی است که امام حسین در آن جامعه زندگی می‌کند. معاویه پول می‌داد و وعاظ، ائمه جمعه و جماعات در مساجد امام علی را لعن می‌کردند و تهمت‌های ناروا از جمله کشتن عثمان را به امیرمومنان نسبت می‌دادند.

این امر باعث شده بود که مردم و نسل جوانی که پیامبر را ندیده بودند و شاهد تعامل حضرت با امام علی نبودند و از طرفی می‌دیدند که شخصی به عنوان جانشین پیامبر به نام معاویه دستور داده داماد رسول خدا را بر فراز منبرها هر روز مورد لعن و نفرین قرار دهند، آرام آرام نگاهشان نسبت به امیرمومنان تغییر پیدا کند.

ما در تاریخ می‌بینیم وقتی خبر امام علی در شام پیچید مردم گفتند که علی را با نماز چه کار؟ مگر علی نماز می‌خواند؟ علی کافر بود!؛ این نشان می‌داد چگونه روشنگران افکار آن زمان به خاطر طمع در اموال و امکانات اقتصادی معاویه و یا از ترس معاویه چگونه صحنه اجتماع را براساس اندیشه‌های سخیف او مدیریت می‌کردند. در حالی که قرآن کریم دانشمندان یهودی را به جهت دنیاگرایی آنها مورد لعن و نفرین قرار داده است. تا جایی که فرمود «لَوْلَا یَنْهَاهُمُ الرَّبَّانِیُّونَ وَالْأَحْبَارُ عَنْ قَوْلِهِمُ» مقصود از ربانیون افرادی هستند که وظیفه تربیت دیگران را برعهده دارند و احبار به آن زاهدپیشگانی گفته می‌شود که ترک دنیا کرده اند اما در این آیه به همان علمای سو یهودی بنی اسرائیل اطلاق شده است.

مسئولیت اول امر به معروف و نهی از منکر در درجه اول متوجه فرزانگان و فرهیختگان جامعه است که همه باید در بحث امر به معروف و نهی از منکر ورود کنند و اگر ورود نکنند در حقیقت شانه خالی کردن از این مسئولیت الهی است. اگر آنان جلوی گناه، معصیت و انحراف را نگیرند، حداقل امر به معروف و نهی از منکر مانع از سرعت و انتشار آن در جامعه می‌شود. بنابراین سکوت و بی تفاوتی فرزانگان و فرهیختگان زمینه ساز ترویج فساد است. اگر دانشمندان و آگاهان سکوت کردند و بی تفاوت بودند سکوتشان در حقیقت بسترساز ترویج گناه و فساد است. بنابراین دانشمندان اهل کتاب به حداقل وظیفه‌ای که داشتند، عمل نکردند و اگر آنها آن حداقل‌ها را رعایت می‌کردند جامعه نباید تا این اندازه رو به انحطاط می‌رفت.

حال در زمان معاویه نیز این اتفاق افتاد. وقتی حاکمان منصوب از ناحیه معاویه معصیتی را مرتکب می‌شدند و هیچکس به آنان اعتراض نمی‌کرد و آنها را مورد توبیخ قرار نمی‌داد، خروجی عملکرد آنها این بود که روزی حاکم کوفه به نام ولید صبح گاهان وارد مسجد شد و نماز را به جماعت گذاشت و نماز صبح را به سه رکعت اقامه کرد وقتی مؤمنان به او گفتند نماز صبح را سه رکعت اقامه کردی گفت من به قدری امروز سرخوش هستم که اگر بخواهید برای شما پنج رکعت می‌خوانم؛ حال این حاکم در جایگاه امیرمومنان علی نماز می‌خواند و دانشمندان و فرزانگان آنها این امر را می‌دیدند اما سکوت می‌کردند.

منظور از عالمان قشر خاصی نیست هر کسی که منکر را بشناسد و به معروف آگاهی داشته باشد عالم است لذا همه در برابر امر به معروف و نهی از منکر وظیفه دارند از این رو بعضی فکر می‌کنند امر به معروف و نهی از منکر وظیفه یک قشر خاص است. قرآن کریم همانگونه که می‌فرماید زیبایی علم اجرا کردن و اظهار آن است سکوت در جایی که باید حرف زده شود نیز زشت محسوب می‌شود. مراد از اظهار کردن علم ارائه راه و هدایت کردن است اینجا سکوت کردن عملی زشت محسوب می‌شود؛ بنابراین سکوت عالم زمانی که باید حرف بزند گناهش بیشتر از جاهلی است که از روی بی اطلاعی جهل حرف می‌زند.

منبع : خبرگزاری مهر


کلمات کلیدی :
اشتراک گذاری :

آخرین اخبار فرهنگی

فراخوان نشست هفدهم شورای عالی قرآن منتشر شد

فراخوان نشست هفدهم شورای عالی قرآن منتشر شد
2022-10-01T11:49:38+03:30
هفدهمین نشست تخصصی که در بهمن ماه سال ۱۴۰۱ برگزار می‌شود با یک نگاه کاملاً کارشناسانه به ابعاد مختلف «مهندسی تلاوت قرآن کریم» خواهد پرداخت.

به دنبال مهجوریت‌زدایی از مساجد هستیم/در آینده همایشی را با عنوان مساجد جهان اسلام تشکیل می دهیم

به دنبال مهجوریت‌زدایی از مساجد هستیم/در آینده همایشی را با عنوان مساجد جهان اسلام تشکیل می دهیم
2022-10-01T11:23:00+03:30
حجت‌الاسلام خداداده گفت: ما با تشکیل کانون‌های فرهنگی هنری به دنبال مهجوریت‌زدایی از مساجد هستیم، البته که ارگان‌های مختلف تکالیفی در مورد مساجد دارند.

«تازه‌ها» در اندیشه علامه حسن زاده آملی روانه بازار نشر شد

«تازه‌ها» در اندیشه علامه حسن زاده آملی روانه بازار نشر شد
2022-10-01T11:22:59+03:30
کتاب «تازه‌ها» در اندیشه علامه حسن زاده آملی (ره) اثر اسماعیل منصوری لاریجانی همزمان با ایام سالگرد ارتحال این عالم ربانی به همت مؤسسه بوستان کتاب در ۴۰۸ صف...

اختتامیه چهارمین کنگره ملی شعر امام حسن مجتبی(ع) برگزار می‌شود

اختتامیه چهارمین کنگره ملی شعر امام حسن مجتبی(ع) برگزار می‌شود
2022-10-01T11:22:59+03:30
اختتامیه چهارمین کنگره ملی شعر امام حسن مجتبی علیه السلام با عنوان «حدیث حسن» با شعرخوانی و معرفی شاعران برگزیده و به همت مجمع شاعران اهل بیت برگزار می شود.

معرفی کتاب|«تن‌های هزارساله»؛ روایت تشکری از زندگی مردی که جای خالی ستارگان را پر کرد

 معرفی کتاب|«تن‌های هزارساله»؛ روایت تشکری از زندگی مردی که جای خالی ستارگان را پر کرد
2022-10-01T11:29:42+03:30
«تن‌های هزارساله» تازه‌ترین کتاب سعید تشکری است که با نگاهی به زندگی و زمانه شیخ صدوق نوشته شده است؛ داستان از ماجرای پیداشدن پیکر شیخ آغاز می‌شود.

نیلچی‌زاده: دنیای امروز «بدن» را به مثابه «کالا» می‌بیند/ فرهنگ برهنگی یعنی بی‌هویتی

 نیلچی‌زاده: دنیای امروز «بدن» را به مثابه «کالا» می‌بیند/ فرهنگ برهنگی یعنی بی‌هویتی
2022-10-01T11:03:03+03:30
نیلچی زاده معتقد است نمایش افراد به صورت باحجاب در فیلم‌ها و بی‌حجاب در فضای مجازی و فضای شخصی خودشان، افراد را دچار خطای احساسی و ادراکی و در حیطه جامعه‌پذ...

معرفی کتاب| جامعه‌شناسی با رویکرد تاریخی

 معرفی کتاب| جامعه‌شناسی با رویکرد تاریخی
2022-10-01T09:56:28+03:30
کتاب «جامعه‌شناسی تاریخی بازتابی»، نوشته آرپاد ساکولچای از سوی انتشارات نیستان منتشر شد.

بدون اغراق و بزرگنمایی درباره دفاع مقدس صحبت کردیم

 بدون اغراق و بزرگنمایی درباره دفاع مقدس صحبت کردیم
2022-10-01T09:16:26+03:30
تدوینگر «جان‌وتَن» گفت: چالش اصلی پروژه این بود که باید گفته‌ها و روایت‌های مهمانان برنامه بدون هیچگونه بزرگنمایی و اغراق و پردازش هنری خاصی بازگو...

پدیده ظهور و انکشاف حقیقت امام زمان(عج) بررسی می‌شود

پدیده ظهور و انکشاف حقیقت امام زمان(عج) بررسی می‌شود
2022-10-01T08:42:58+03:30
کرسی ترویجی با موضوع «پدیده ظهور و انکشاف حقیقت امام عجل الله تعالی فرجه الشریف با تاکید بر کتاب منتخب الاثر» به همت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار می شود.

هیچکس نمی‌تواند از مصونیت در برابر خطر کفر و الحاد، مطمئن شود/ عبرت‌های داستان بلعم باعورا

هیچکس نمی‌تواند از مصونیت در برابر خطر کفر و الحاد، مطمئن شود/ عبرت‌های داستان بلعم باعورا
2022-10-01T08:42:58+03:30
با خواندن داستان بلعم باعورا هیچکس نمی‌تواند از مصونیت در برابر خطر کفر و الحاد، مطمئن شود. چنین اطمینانی برای هیچکس وجود ندارد و هر کس چنین امنیتی را احساس ...

زنان بدسرپرست و زندانی سوژه رادیو شدند

 زنان بدسرپرست و زندانی سوژه رادیو شدند
2022-10-01T08:09:45+03:30
رادیو معارف در برنامه "پنجره" به موضوع حمایت از زنان زندانی و بی‌سرپرست می‌پردازد.

حسین حقیقی "جوشن" را برای "سردار سلیمانی خواند

 حسین حقیقی "جوشن" را برای "سردار سلیمانی خواند
2022-10-01T08:09:45+03:30
حسین حقیقی در برنامه «شب فیروزه‌ای» برای نخستین بار قطعه موسیقایی «جوشن» را خواند. شعری که با شعر قاسم صرافان تقدیم به شهید سلیمانی شده ...

حال جواد خیابانی خوب است

 حال جواد خیابانی خوب است
2022-10-01T08:09:45+03:30
مدیر گروه ورزش شبکه سه سیما از سلامت جسمی جواد خیابانی خبر داد.

نگاهی به "زمین حاصلخیز دیپلماسی فرهنگی" از فراز قلل مرتفع فرهنگ و ادب فارسی

 نگاهی به "زمین حاصلخیز دیپلماسی فرهنگی" از فراز قلل مرتفع فرهنگ و ادب فارسی
2022-10-01T08:09:45+03:30
بازهم هشتم مهرماه از راه رسید و طبع شعر ایرانی با نام مولوی آشنا شد، روزی که اگرچه یک برگ از تقویم سال را به خود اختصاص داده اما عظمت آن آنچنان است که می‌تو...

استقبال عراقی‌ها از اختصاص درصد ثابتی از بودجه برای اربعین

استقبال عراقی‌ها از اختصاص درصد ثابتی از بودجه برای اربعین
2022-09-30T17:22:57+03:30
نتایج یک نظرسنجی در عراق نشان داد که اکثریت مردم این کشور با اختصاص درصد ثابتی از بودجه برای زیارت اربعین حسینی موافق هستند.

خدمات رفاهی مسجدی در کانادا برای طوفان‌زدگان

خدمات رفاهی مسجدی در کانادا برای طوفان‌زدگان
2022-09-30T17:09:37+03:30
مسجد و مرکز اسلامی شهر هالیفاکس کانادا، روز گذشته درهای خود را به روی حادثه‌دیدگان طوفان اخیر گشود و با توزیع غذا از آن‌ها استقبال کرد.

مهران مدیری به ایران برگشت/ ضبط گذرنامه‌ در فرودگاه

 مهران مدیری به ایران برگشت/ ضبط گذرنامه‌ در فرودگاه
2022-09-30T16:36:23+03:30
مهران مدیری که اخیراً بعد از اظهارنظرهایی در راستای دامن زدن به اغتشاشات از کشور خارج شده بود بامداد امروز به کشور بازگشت.

رسانه‌های غربی سعی در هدایت فکری جوانان ما دارند

رسانه‌های غربی سعی در هدایت فکری جوانان ما دارند
2022-09-30T15:49:38+03:30
اردبیل-امام جمعه اردبیل گفت: سال‌هاست رسانه‌های غربی سعی در هدایت فکری جوانان جامعه ما دارند اما هربار با هوشیاری ملت ما این نیرنگ‌ها در نطفه خفه می‌شود.

رفع مشکلات مناطق حاشیه‌نشین در دستور کار مسئولین استان مرکزی قرار گیرد

رفع مشکلات مناطق حاشیه‌نشین در دستور کار مسئولین استان مرکزی قرار گیرد
2022-09-30T15:36:18+03:30
اراک - نماینده ولی فقیه در استان مرکزی گفت: دولت سیزدهم باید توجه ویژه به مناطق محروم و حاشیه نشین داشته باشد و رفع مشکلات این مناطق نیز باید در دستور کار مس...

جریان فتنه به دنبال شکار نیروهای مؤثر اجتماعی و فرهنگی است

جریان فتنه به دنبال شکار نیروهای مؤثر اجتماعی و فرهنگی است
2022-09-30T15:36:17+03:30
ساوه - امام جمعه ساوه گفت: نخستین برنامه جریان نفاق و فتنه، جذب نیروهای اصیل و سرمایه گذاری برای شکار نخبگان و نیروهای مؤثر اجتماعی و فرهنگی است.

شایعه پراکنی یکی از سلاح‌های دشمن است

شایعه پراکنی یکی از سلاح‌های دشمن است
2022-09-30T15:22:58+03:30
خرمشهر- امام جمعه خرمشهر گفت: شایعه پراکنی باعث ایجاد آشوب می‌شود و امروزه این یکی از سلاح‌های دشمن است.

تکمیل پروژه نیمه‌کاره استخر از مطالبات ورزشکاران شهر چمران است

تکمیل پروژه نیمه‌کاره استخر از مطالبات ورزشکاران شهر چمران است
2022-09-30T15:22:58+03:30
چمران - امام جمعه شهر چمران گفت: یکی از مطالبات به حق جوانان ورزشکار شهر چمران تکمیل پروژه نیمه‌کاره استخر این شهر است که از صنایع شهرستان انتظار می‌رود در ت...

اعتقاد به مهدویت و ظهور امام زمان (عج) امیدآفرین است

اعتقاد به مهدویت و ظهور امام زمان (عج) امیدآفرین است
2022-09-30T15:22:58+03:30
بوشهر - امام جمعه دیر گفت: اعتقاد به مهدویت و ظهور امام زمان (عج) امیدآفرین است و انسان مسلمان باید همیشه انتظار گشایش داشته باشد.

بیکاری جوانان با وجود صنایع پتروشیمی همچنان یک غصه بی‌پایان است

بیکاری جوانان با وجود صنایع پتروشیمی همچنان یک غصه بی‌پایان است
2022-09-30T15:22:58+03:30
ماهشهر- امام جمعه ماهشهر گفت: با وجود بیش از ۲۰ پتروشیمی فعال در ماهشهر اما بیکاری جوانان و سرگردانی آنان برای تشکیل خانواده از غصه‌های بی‌پایانی است که دل ه...

مقابله با جمهوری اسلامی هدف اصلی دشمن است

مقابله با جمهوری اسلامی هدف اصلی دشمن است
2022-09-30T15:22:57+03:30
شهرکرد_ امام جمعه شهرکرد گفت: مقابله با نظام جمهوری اسلامی ایران هدف اصلی دشمن است.

روی صحنه تئاتر نقش "حاج قاسم سلیمانی" را بازی می‌کنم/ چه خبر از سریالِ "حبیب"؟

 روی صحنه تئاتر نقش "حاج قاسم سلیمانی" را بازی می‌کنم/ چه خبر از سریالِ "حبیب"؟
2022-09-30T15:29:45+03:30
ابوالفضل همراه بازیگر سینما و تلویزیون از بازی در نقش «حاج قاسم سلیمانی» در تئاتری خبر داد که قرار است چند روز آینده روی صحنه برود.

نقشه دشمن شکستن مقاومت ملت ایران است/ضرورت برخورد با سلبریتی‌ها

نقشه دشمن شکستن مقاومت ملت ایران است/ضرورت برخورد با سلبریتی‌ها
2022-09-30T15:09:38+03:30
تبریز- امام جمعه موقت تبریز گفت: نقشه اصلی دشمن به شکل‌های مختلف در سال‌های گذشته شکستن مقاومت ملت ایران در واقع محور مقاومت است.

حضور ملت ایران در اعتراض به اغتشاشات نقشه‌های دشمنان را خنثی کرد

حضور ملت ایران در اعتراض به اغتشاشات نقشه‌های دشمنان را خنثی کرد
2022-09-30T15:09:37+03:30
اردستان-امام جمعه اردستان گفت: حضور مردم در صحنه همیشه اثربخش است و تجمع شورانگیزی که در روز رحلت پیامبر (ص) در اعتراض به اغتشاشات شکل گرفت توانست بسیاری از...

روی صحنه تئاتر نقش "حاج قاسم سلیمانی" را بازی می‌کنم/ چه خبر از سریالِ "حبیب"

 روی صحنه تئاتر نقش "حاج قاسم سلیمانی" را بازی می‌کنم/ چه خبر از سریالِ "حبیب"
2022-09-30T15:16:25+03:30
ابوالفضل همراه بازیگر سینما و تلویزیون از بازی در نقش «حاج قاسم سلیمانی» در تئاتری خبر داد که قرار است چند روز آینده روی صحنه برود.

فعالیت رسانه‌ای دشمنان در فتنه اخیر ۱۰ برابر سال ۸۸ بود

فعالیت رسانه‌ای دشمنان در فتنه اخیر ۱۰ برابر سال ۸۸ بود
2022-09-30T14:56:19+03:30
کاشان - امام جمعه کاشان گفت: فعالیت رسانه‌ای دشمنان در فتنه اخیر ۱۰ برابر سال ۸۸ بود.
X فیلم جدید فیلم جدید دانلود فیلم و سریال تبلیغات شما (پیام به تلگرام)